ส่องนโยบายการศึกษา 9 พรรคการเมือง 'เรียน-ครู-หนี้' ใครตอบโจทย์อนาคตไทย?

"...เมื่อมองผ่านมุมมองจากนโยบายของทั้ง 9 พรรค จะเห็นว่าสังคมไทยไม่ได้นิ่งนอนใจกับปัญหาการศึกษา ทุกฝ่ายต่างพยายามนำเสนอทางออกที่ดีที่สุด..."

16 มกราคม ของทุกปี เวียนมาบรรจบอีกครั้งท่ามกลางบรรยากาศของการรำลึกถึงพระคุณบูรพาจารย์ ดอกกล้วยไม้ พานไหว้ครู และพิธีกรรมอันศักดิ์สิทธิ์ เป็นภาพจำที่อยู่คู่สังคมไทยมายาวนาน แต่ภายใต้ความงดงามของประเพณี คำถามสำคัญที่ดังขึ้นเรื่อยๆ ในทุกปีคือ 'อนาคตของการศึกษาไทยจะเดินไปทางไหน' และ 'คุณภาพชีวิตของครูไทยดีขึ้นจริงหรือยัง'

การศึกษาไทยเปรียบเสมือนคนป่วยที่ต้องการยารักษาขนานใหญ่ ซึ่งในสนามการเมืองที่ผ่านมา 'นโยบายการศึกษา' กลายเป็นสินค้าชิ้นสำคัญที่พรรคการเมืองต่างระดมสรรพกำลังทางความคิดเพื่อนำเสนอทางออก

สำนักข่าวอิศรา (www.isranews.org) รวบรวม 'พิมพ์เขียวการศึกษา' จาก 9 พรรคการเมือง เพื่อดูว่าแต่ละพรรคเตรียมนโยบายอะไรไว้ให้ครูและนักเรียนไทยบ้าง และเมื่อนำองค์ประกอบทั้งหมดมาต่อกัน จะเห็นภาพอนาคตเป็นอย่างไร

@พรรคเพื่อไทย ปูพรมดิจิทัล สร้างรายได้ด้วยปัญญา (Learn to Earn)

พรรคเพื่อไทยมุ่งเน้นการพลิกโฉมการศึกษาให้ตอบโจทย์เศรษฐกิจ โดยมีนโยบายสำคัญดังนี้

• แนวคิดหลัก 'Learn to Earn' เปลี่ยนระบบการศึกษาจาก 'การเรียนตามสูตร' เป็น 'การเรียนเพื่อสร้างรายได้' โดยมุ่งให้การศึกษาเป็นใบเบิกทางสู่อาชีพที่มั่นคง

• โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล

  • 1 นักเรียน 1 แท็บเล็ต & 1 ครู 1 แท็บเล็ต นโยบายเรือธงเพื่อลดช่องว่างทางเทคโนโลยี (Digital Divide) และเชื่อมต่อห้องเรียนไทยกับโลกออนไลน์

  • AI for ALL ยกระดับโรงเรียนกว่า 1,000 แห่ง ด้วยการนำปัญญาประดิษฐ์ (AI Learning Platform) มาเป็นผู้ช่วยครูและนักเรียน

• การพัฒนาทักษะอาชีพและทักษะแห่งอนาคต

  • อาชีวะสร้างชาติ สู่อาชีวะสากล ยกระดับการเรียนอาชีวะ โดยร่วมมือกับภาคเอกชนในการออกแบบหลักสูตรให้ตรงตามความต้องการของตลาด (Demand-driven)

  • โรงเรียน 2 ภาษาในทุกท้องถิ่น สอนภาษาอังกฤษและภาษาจีนตั้งแต่ชั้น ป.1 โดยใช้ครูต่างชาติสอนเสริมร่วมกับครูไทย

• สวัสดิการและการเข้าถึงการศึกษา

  • เรียนฟรีต้องฟรีจริง เพิ่มงบประมาณสำหรับอาหารกลางวัน และจัดบริการรถรับส่งนักเรียนฟรี

  • 1 อำเภอ 1 ทุน (ODOS) สร้างโอกาสทางการศึกษาให้กับเด็กเก่งแต่ด้อยโอกาส

  • ศูนย์การเรียนรู้ TCDC และ TK Park จัดตั้งให้มีครบทุกจังหวัด เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้สำหรับประชาชน

@พรรคประชาชน ปฏิรูปโครงสร้าง คืนเวลาและศักดิ์ศรีให้ครู

พรรคประชาชน มุ่งเน้นการปฏิรูประบบราชการและโครงสร้างที่เป็นปัญหาหลักของการศึกษาไทย

• ลดภาระครู คืนครูให้นักเรียน นโยบายที่มุ่งคืนเวลาและศักดิ์ศรีให้ครูอย่างเป็นรูปธรรม

  • ยกเลิกเวรครู ลดภาระงานที่ไม่เกี่ยวข้องกับการสอน

  • ลดงานเอกสาร เสนอให้มีฝ่ายธุรการมารับผิดชอบงานจัดซื้อจัดจ้างและบัญชี เพื่อให้ครูได้ทำหน้าที่สอนอย่างเต็มที่

• การกระจายอำนาจ

  • การศึกษาที่เลือกได้ ให้อิสระแก่โรงเรียนและท้องถิ่นในการออกแบบหลักสูตรของตนเอง

• การเรียนรู้ตลอดชีวิต

  • คูปองการเรียนรู้ ให้สิทธิประชาชนในการเลือก Reskill/Upskill ตามความสนใจ

  • คูปองเปิดโลก สนับสนุนงบประมาณ 2,000 บาทต่อคนต่อปี สำหรับการเรียนรู้นอกห้องเรียน

  • สอบ TCAS ฟรี ครอบคลุมการสอบ A-Level ทุกวิชา เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายนักเรียน

• ยกระดับสวัสดิการครู

  • ปรับขึ้นเงินเดือนครูบรรจุใหม่ ตั้งเป้าหมายเงินเดือนเริ่มต้นที่ 22,000 บาท

  • งบพัฒนาครู สนับสนุนงบประมาณ ไม่ต่ำกว่า 5,000 บาทต่อคน ให้ครูและโรงเรียนตัดสินใจเลือกอบรมได้เอง

@พรรคภูมิใจไทย การศึกษาไร้รอยต่อ แก้หนี้ด้วยทักษะ

พรรคภูมิใจไทยเน้นการสร้างความยืดหยุ่นและการเข้าถึงการศึกษาได้อย่างเท่าเทียมทุกที่ทุกเวลา

• การเรียนรู้แบบ Anywhere Anytime

  • 1 แพลตฟอร์ม 1,000,000 ความรู้ สร้างคลังความรู้ออนไลน์ขนาดใหญ่ที่ทุกคนสามารถเข้าถึงได้ฟรี โดยไม่คิดค่าอินเทอร์เน็ต

• การเรียนรู้ตลอดชีวิต

  • Skill Bridge & ธนาคารหน่วยกิต (Credit Bank) เชื่อมโยงโลกการศึกษากับการทำงานผ่านแพลตฟอร์มอัปสกิลแห่งชาติ เปิดโอกาสให้คนทำงานสามารถสะสมหน่วยกิตเพื่อขอวุฒิการศึกษาได้

• ลดภาระทางการเงิน

  • กยศ. ปลอดดอกเบี้ย แก้ไขกฎหมายให้กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (กยศ.) ไม่มีดอกเบี้ย ไม่ต้องมีผู้ค้ำประกัน และยกเลิกค่าปรับ

@พรรครวมไทยสร้างชาติ ปลดล็อกหนี้ กยศ. ด้วย 'งาน'

พรรครวมไทยสร้างชาติเสนอนโยบายที่มุ่งแก้ปัญหาหนี้สินของนักศึกษาด้วยแนวทางที่สร้างสรรค์

• ใช้หนี้ กยศ. ด้วยงานราชการ เปิดโอกาสให้ผู้กู้ยืม กยศ. สามารถทำงานราชการหรือจิตอาสาเพื่อชำระหนี้แทนเงินสดได้

• ปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์การศึกษา

  • เปลี่ยนจาก 'สอบเข้า' เป็น 'สอบจบ' รื้อค่านิยมที่เน้นการสอบแข่งขันเพื่อเข้าเรียน มาเป็นการเน้นคุณภาพเมื่อเรียนจบ เพื่อให้นักเรียนได้เรียนในสิ่งที่ตนเองรัก

@พรรคพลังประชารัฐ เร็ว สั้น ทันยุค

พรรคพลังประชารัฐเน้นการปรับหลักสูตรให้กระชับและตอบโจทย์ตลาดแรงงานสมัยใหม่อย่างรวดเร็ว

• เรียนสั้น ทันยุค มีงานรอ

  • หลักสูตรระยะสั้น (Short Course) ฉีกกฎการเรียน 4 ปีในมหาวิทยาลัย โดยเน้นหลักสูตรระยะสั้นที่สอนทักษะสมัยใหม่ เช่น AI และ Digital Marketing

  • การันตีการมีงานทำ จับคู่กับบริษัทเอกชนเพื่อรับประกันว่าผู้ที่เรียนจบจะมีงานทำทันที

@พรรคประชาธิปัตย์ บุฟเฟต์การศึกษา และโอกาสที่เท่าเทียม

พรรคประชาธิปัตย์มุ่งเน้นการสร้างสวัสดิการพื้นฐานที่ครอบคลุมและให้โอกาสทางการศึกษาที่หลากหลาย

• เรียนฟรี ต้องฟรีจริง ขยายความหมายของคำว่า 'ฟรี' ให้ครอบคลุมค่าใช้จ่ายแฝงต่างๆ เช่น ค่าเดินทาง ค่าอาหาร และอุปกรณ์การเรียน

• ทักษะและเทคโนโลยีเพื่อการเรียนรู้

  • English for All ลดความเหลื่อมล้ำทางภาษา โดยจัดหาครูเจ้าของภาษาและเทคโนโลยีมาช่วยสอนเด็กไทยทุกคน

  • แพลตฟอร์มการเรียนรู้แห่งชาติ (NDLP) นำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้ในการออกแบบการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับนักเรียนแต่ละบุคคล

• แก้ปัญหาหนี้ กยศ.

  • หางานให้ ใช้หนี้ กยศ. เปิดช่องทางให้ทำงานบริการสังคมหรือดูแลผู้สูงอายุเพื่อลดหย่อนหนี้สิน

• การเรียนรู้ที่ยืดหยุ่น

  • บุฟเฟต์การศึกษา สร้างระบบที่นักเรียนสามารถเรียนข้ามสถาบันและสะสมหน่วยกิตผ่านระบบ ธนาคารหน่วยกิต (Credit Bank) ได้

@พรรคกล้าธรรม ยกระดับตั้งแต่ปฐมวัย

พรรคกล้าธรรมให้ความสำคัญกับการวางรากฐานการศึกษาที่มีคุณภาพตั้งแต่ระดับปฐมวัย

• พัฒนาการเด็กปฐมวัย

  • ศูนย์เด็กเล็กอัจฉริยะ พัฒนาศูนย์เด็กเล็กในชุมชนให้มีเครื่องมือที่ทันสมัยเพื่อส่งเสริมพัฒนาการ

• ลดความเหลื่อมล้ำ

  • Online Quality ยกระดับการเรียนออนไลน์ให้มีมาตรฐานเทียบเท่าโรงเรียนชั้นนำ เพื่อให้เด็กในต่างจังหวัดเข้าถึงการศึกษาที่มีคุณภาพ

• ดูแลบุคลากรครู

  • แก้หนี้ครู มีนโยบายในการแก้ปัญหาหนี้สินและยกระดับสวัสดิการครู

@พรรคไทยก้าวใหม่ ทลายกำแพงค่าเทอม มุ่งสู่ Coding

พรรคไทยก้าวใหม่เสนอนโยบายเชิงรุกภายใต้ปรัชญา 'ธนูดอกที่ 1 สร้างคนใหม่' ที่มุ่งทลายกำแพงทางการเงินและสร้างทักษะแห่งอนาคต

• การศึกษาฟรีถ้วนหน้า

  • เรียนฟรีถึงปริญญาเอก ข้อเสนอที่ลดภาระค่าใช้จ่ายของผู้ปกครองจนถึงระดับสูงสุด

• ทักษะแห่งอนาคต

  • ภาษาที่ 3 คือ Coding & AI ผลักดันให้การเขียนโปรแกรมและปัญญาประดิษฐ์เป็นทักษะพื้นฐานสำหรับเด็กไทยทุกคน

• สร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัย

  • โรงเรียนสีขาว มุ่งสร้างโรงเรียนที่ปลอดภัยจากปัญหายาเสพติด

@พรรคไทยสร้างไทย คืนเวลาชีวิต เรียนจบไว ไร้หนี้

พรรคไทยสร้างไทยเน้นการปฏิรูปโครงสร้างเพื่อประสิทธิภาพด้านเวลาและการเงิน

• การศึกษาฟรีและยืดหยุ่น

  • เด็กไทยเรียนฟรีจนจบปริญญาตรี ผลักดันการเรียนฟรีจนถึงระดับอุดมศึกษา เพื่อลดภาระทางการเงินและหนี้ กยศ.

  • คูปองการศึกษา เปลี่ยนรูปแบบการจัดสรรงบประมาณมาอยู่ในรูปแบบคูปอง เพื่อให้อำนาจแก่ผู้ปกครองในการเลือกสถานศึกษา

• ปฏิรูปโครงสร้างเวลาเรียน

  • ลดเวลาเรียน 3 ปี ปรับโครงสร้างหลักสูตรให้กระชับยิ่งขึ้น เพื่อให้นักเรียนสามารถจบการศึกษาและเข้าสู่ตลาดแรงงานได้ตั้งแต่อายุ 18-19 ปี

@'ปากท้อง-โครงสร้าง-สวัสดิการ' 3 ปัญหาการศึกษา

จากข้อมูลนโยบายของทั้ง 9 พรรค สามารถจัดกลุ่มแนวคิดหลักออกเป็น 3 ทิศทางสำคัญ ซึ่งสะท้อน 'ปัญหา' (Pain Points) ของระบบการศึกษาไทย ดังนี้

กลุ่มที่ 1 ปากท้องนำการศึกษา ได้แก่ พรรคเพื่อไทย, พรรคพลังประชารัฐ, พรรคภูมิใจไทย

กลุ่มนี้มองว่าปัญหาใหญ่ที่สุดไม่ใช่หลักสูตร แต่คือ 'ความยากจน' นโยบายจึงมุ่งเน้นไปที่การทำให้ผู้เรียน 'มีงานทำเร็วที่สุด' และ 'มีรายได้สูงขึ้น'

• จุดเด่น การนำเทคโนโลยี (Tablet/AI) มาเป็นเครื่องมือ และการผลักดันระบบธนาคารหน่วยกิต (Credit Bank) เพื่อให้คนทำงานสามารถเรียนไปด้วยได้

• ข้อสังเกต เหมาะกับบริบทสังคมไทยที่ต้องการฟื้นฟูเศรษฐกิจ และต้องการแรงงานทักษะใหม่

กลุ่มที่ 2 รื้อโครงสร้างและคืนสิทธิ ได้แก่ พรรคประชาชน, พรรคไทยสร้างไทย, พรรคไทยก้าวใหม่

กลุ่มนี้มองว่าปัญหาอยู่ที่ 'ระบบราชการ' นโยบายจึงเน้นการ 'ปลดล็อก'

• จุดเด่น การกล้าแตะโครงสร้างเวลาเรียน (ลดเวลาเรียน) และโครงสร้างอำนาจ (คืนครูให้นักเรียน) รวมถึงการผลักดันทักษะโลกใหม่ (Coding) อย่างจริงจัง

• ข้อสังเกต เป็นนโยบายที่ถูกใจคนรุ่นใหม่และครูที่ต้องการอิสระในการทำงาน

กลุ่มที่ 3 สวัสดิการและทางรอดคนเป็นหนี้ ได้แก่ พรรคประชาธิปัตย์, พรรครวมไทยสร้างชาติ, พรรคกล้าธรรม

กลุ่มนี้โฟกัสที่การ 'เยียวยา' และ 'ให้โอกาส'

• จุดเด่น นวัตกรรมทางนโยบายเรื่อง 'ทำงานใช้หนี้ กยศ.' ถือเป็น Game Changer ที่สำคัญมากสำหรับเด็กจบใหม่ที่ยังหางานทำไม่ได้ และการการันตีสวัสดิการขั้นพื้นฐานให้ครอบคลุม

• ข้อสังเกต เป็นนโยบายที่ช่วยลดความเหลื่อมล้ำและสร้างตาข่ายรองรับทางสังคม (Social Safety Net) ให้กับกลุ่มเปราะบาง

ในวาระวันครูแห่งชาติ 16 มกราคม นี้ เมื่อมองผ่านมุมมองจากนโยบายของทั้ง 9 พรรค จะเห็นว่าสังคมไทยไม่ได้นิ่งนอนใจกับปัญหาการศึกษา ทุกฝ่ายต่างพยายามนำเสนอทางออกที่ดีที่สุด

สำหรับ 'ครู' ของขวัญที่ล้ำค่าที่สุดจากนโยบายเหล่านี้ ไม่ใช่ดอกไม้ แต่คือ 'เวลา' ที่จะได้คืนมาจากการลดภาระงานเอกสาร และ 'เครื่องมือ' อย่างเทคโนโลยีที่จะมาช่วยทุ่นแรง รวมถึง 'ความมั่นคง' ทางรายได้และการแก้ปัญหาหนี้สิน

สำหรับ 'นักเรียน' ของขวัญที่ดีที่สุด คือ 'โอกาส' ที่จะได้เรียนในสิ่งที่ชอบ ได้เรียนฟรีจริงโดยไม่มีค่าใช้จ่ายแฝง และจบมาแล้วมีงานทำรองรับ

ท้ายที่สุดแล้ว นโยบายสวยหรูในกระดาษจะไม่มีความหมาย หากปราศจากการลงมือทำ หวังว่าปีนี้จะเป็นปีที่ทุกพรรคการเมือง ร่วมมือกันผลักดันให้นโยบายเหล่านี้เกิดขึ้นจริง