'ป.ป.ช.' เปิดรับฟังความเห็น 'ร่างระเบียบฯ ตรวจสอบทรัพย์สิน' เพิ่มอำนาจบังคับคดี-ติดตามคืน

สำนักงาน ป.ป.ช. เปิดรับฟังความเห็น ร่างระเบียบ ป.ป.ช. ว่าด้วยการยื่น การรับ และการตรวจสอบบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน พ.ศ. .... ลดระยะเวลาตรวจสอบเหลือ 2 ขั้นตอน ตรวจสอบความผิดปกติ-ไม่ผิดปกติ เพิ่มหมวด 4 ให้อำนาจบังคับคดี-ติดตามทรัพย์สิน กรณีศาลพิพากษาให้ทรัพย์สินฯ ตกเป็นของแผ่นดิน

สำนักข่าวอิศรา (www.isranews.org) รายงานว่า เว็บไซต์สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) เผยแพร่ร่างระเบียบ ป.ป.ช. ว่าด้วยการยื่น การรับ และการตรวจสอบบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน พ.ศ. .... ลงในเว็บไซต์ระบบกลางทางกฎหมาย เพื่อรับฟังความเห็น โดยเปิดให้รับฟังความเห็นระหว่างวันที่ 10 – 24 ม.ค.69 ให้ยกเลิกระเบียบ ป.ป.ช. ว่าด้วยการตรวจสอบทรัพย์สินและหนี้สินของเจ้าพนักงานของรัฐและการดำเนินคดีที่เกี่ยวข้องกับการยื่นบัญชี พ.ศ. 2561

สำหรับสาระสำคัญในระเบียบฯ ฉบับใหม่ที่เปลี่ยนแปลงไปจากฉบับเดิมหรือฉบับปัจจุบันที่บังคับใช้อยู่ อาทิ หมวด 2 การตรวจสอบทรัพย์สินและหนี้สินของเจ้าพนักงานของรัฐ จากระเบียบฉบับเดิมที่อยู่ในข้อ 15 มีสามประเภท ได้แก่ การตรวจสอบปกติ (ระยะเวลาตรวจสอบ 90 วัน) การตรวจสอบยืนยัน (180 วัน) และการตรวจสอบเชิงลึก (180 วัน ขยายได้ 2 ครั้ง ครั้งละไม่เกิน 60 วัน) ให้เหลือเพียง 2 ขั้นตอน คือ ขั้นตอนแรก กรณีตรวจสอบว่า มีเหตุผิดปกติ หรือไม่ โดยให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 60 วัน (ข้อ 19) ขั้นตอนที่สอง กรณีตรวจพบว่า มีเหตุผิดปกติ ให้ตรวจสอบให้แล้วเสร็จภายใน 180 วัน หากไม่เสร็จขอขยายได้ไม่เกินสองครั้ง ครั้งละไม่เกิน 60 วัน (ข้อ 23)

นอกจากนี้ ยังเพิ่ม หมวด 4 การบังคับคดีและมาตรการติดตามทรัพย์สินคืน เมื่อ ป.ป.ช. ได้รับแจ้งกรณีศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ทรัพย์สินของเจ้าพนักงานของรัฐซึ่งถูกกล่าวหาว่าร่ำรวยผิดปกติตกเป็นของแผ่นดินแล้ว ให้ ป.ป.ช. ประสานความร่วมมือกับสำนักงานอัยการสูงสุด กระทรวงการคลัง และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อดำเนินการบังคับคดีให้เป็นไปตามคำพิพากษา (ข้อ 46)

กรณีศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ทรัพย์สินฯ ตกเป็นของแผ่นดินแล้ว หากมีกรณีจำเป็นต้องดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สินดังกล่าว ให้เป็นหน้าที่ของส่วนราชการภายในสังกัด ป.ป.ช. ที่มีหน้าที่และอำนาจดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป (ข้อ 47)

ทั้งนี้ ระเบียบใหม่ดังกล่าวกำหนดให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2569 เป็นต้นไป

โดยมีรายละเอียดที่สำคัญบางส่วน ดังนี้

ข้อ 19 ในกรณีที่มีการรายงานผลการตรวจสอบทรัพย์สินและหนี้สินตามข้อ 17 ต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. แล้ว ให้ผู้ตรวจสอบทรัพย์สินตรวจสอบว่า บัญชีทรัพย์สินและหนี้สินที่ผู้มีหน้าที่ยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินได้ยื่นไว้มีเหตุผิดปกติตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่คณะกรรมการ ป.ป.ช. กำหนด โดยให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในหกสิบวันนับแต่วันที่คณะกรรมการ ป.ป.ช. พิจารณารายงานผลการตรวจสอบทรัพย์สินและหนี้สินตามหมวดนี้ ส่วนที่ 1 การตรวจสอบบัญชีและการรายงาน หากยังดำเนินการไม่แล้วเสร็จภายในระยะเวลาดังกล่าว ให้ขอขยายระยะเวลาต่อผู้อำนวยการได้หนึ่งครั้ง โดยมีกำหนดระยะเวลาไม่เกินสามสิบวัน 

ข้อ 22 ในการตรวจสอบบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินที่พบเหตุผิดปกติ ให้ดำเนินการรวบรวมพยานหลักฐานเพื่อพิสูจน์ข้อเท็จจริงว่า ผู้มีหน้าที่ยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินจงใจไม่ยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน หรือจงใจยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินหรือหนี้สินด้วยข้อความอันเป็นเท็จหรือ ปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ และมีพฤติการณ์อันควรเชื่อได้ว่ามีเจตนาไม่แสดงที่มาแห่งทรัพย์สิน หรือหนี้สินนั้น หรือมีพฤติการณ์ร่ำรวยผิดปกติ หรือไม่

ข้อ 23 ในการตรวจสอบบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินที่พบเหตุผิดปกติตามข้อ 22 ให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันที่ได้รับอนุมัติ หากยังดำเนินการไม่แล้วเสร็จภายในระยะเวลาดังกล่าว ให้ขอขยายระยะเวลาต่อกรรมการ ป.ป.ช. ที่ได้รับมอบหมายให้กำกับดูแลได้ไม่เกินสองครั้ง ครั้งละไม่เกินหกสิบวัน ทั้งนี้ หากขยายระยะเวลาแล้วยังดำเนินการไม่แล้วเสร็จ ให้เสนอเหตุผลและความจำเป็น ต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. เพื่อพิจารณาตามที่เห็นสมควรต่อไป

หมวด 4 การบังคับคดีและมาตรการติดตามทรัพย์สินคืน ข้อ 46 เมื่อสำนักงาน ป.ป.ช. ได้รับแจ้งกรณีศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ทรัพย์สินของเจ้าพนักงานของรัฐซึ่งถูกกล่าวหาว่าร่ำรวยผิดปกติตกเป็นของแผ่นดินแล้ว ให้สำนักงาน ป.ป.ช. ประสานความร่วมมือกับสำนักงานอัยการสูงสุด กระทรวงการคลัง และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อดำเนินการบังคับคดีให้เป็นไปตามคำพิพากษาหรือคำสั่งต่อไป

ข้อ 47 กรณีศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ทรัพย์สินของเจ้าพนักงานของรัฐซึ่งถูกกล่าวหาว่าร่ำรวยผิดปกติตกเป็นของแผ่นดินแล้ว หากมีกรณีจำเป็นต้องดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สินดังกล่าว ให้เป็นหน้าที่ของส่วนราชการภายในสังกัดสำนักงาน ป.ป.ช. ที่มีหน้าที่และอำนาจดำเนินการ ในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป

สามารถอ่านร่างระเบียบ ป.ป.ช.ฯฉบับเต็มและแสดงความเห็นได้ที่เว็บไซต์ระบบกลางกฎหมาย : https://law.go.th/listeningDetail?survey_id=NjQxMkRHQV9MQVdfRlJPTlRFTkQ=