
‘สกสค.’ ร่วมมือ ACT ปรับกระบวนจัดซื้อ ‘ตำราเรียน’ ใช้กลไก ‘ข้อตกลงคุณธรรม’ พร้อมให้ ‘ผู้สังเกตการณ์อิสระ’ ในการจัดซื้อจัดจ้างฯ ล่าสุดลดงบจัดซื้อฯ ‘ปีการศึกษา 69’ กว่า 255 ล้านบาท
.......................................
เมื่อวันที่ 13 มี.ค. นายมานะ นิมิตรมงคล ประธานองค์กรต่อต้านคอร์รัปชัน (ประเทศไทย) เปิดเผยว่า การจัดซื้อตำราเรียนของภาครัฐถูกตั้งข้อสังเกตเรื่องความโปร่งใสต่อเนื่องมาหลายปี ทั้งประเด็นการแบ่งงาน การล็อกสเปกกระดาษ การผูกขาด หรือการกำหนดเงื่อนไขที่ทำให้ผู้ประกอบการรายใหม่แข่งขันได้ยาก
ล่าสุด สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา (สกสค.) กระทรวงศึกษาธิการ ได้ปรับกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างในโครงการจัดพิมพ์ตำราเรียนปีการศึกษา 2569 โดยนำกลไก “ข้อตกลงคุณธรรม (Integrity Pact)” มาใช้ เริ่มตั้งแต่วันที่ 7 ม.ค.2569 พร้อมเปิดให้ผู้สังเกตการณ์อิสระจากองค์กรต่อต้านคอร์รัปชัน (ประเทศไทย) หรือ ACT เข้าร่วมสังเกตการณ์ตั้งแต่ต้น
การปรับกระบวนการดังกล่าวทำให้การประกวดราคาเปิดกว้างและโปร่งใสมากขึ้น ส่งผลให้รัฐสามารถ ประหยัดงบประมาณได้ถึง 255.6 ล้านบาท หรือ 25.31% จากวงเงินงบประมาณที่ตั้งไว้ 1,010 ล้านบาท โดยราคาที่ผู้ชนะการประมูลเสนออยู่ที่ 754.3 ล้านบาท และต่ำกว่าราคากลางประมาณ 155 ล้านบาท
นอกจากนี้ ยังมีผู้ชนะการประมูลถึง 5 ราย ช่วยลดการกระจุกตัวของผู้รับงาน และครอบคลุมการจัดพิมพ์ตำราเรียนกว่า 27 ล้านเล่ม สะท้อนให้เห็นว่าการเปิดการแข่งขันอย่างเป็นธรรมสามารถลดภาระงบประมาณของประเทศได้อย่างเป็นรูปธรรม
นายมานะ กล่าวว่า การปรับกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างของ สกสค. ครั้งนี้ สามารถลดความเสี่ยงการทุจริตในการจัดพิมพ์ตำราเรียน ผ่าน 3 กลยุทธ์สำคัญ ได้แก่
1.ใช้กลไก “ข้อตกลงคุณธรรม” (Integrity Pact) โดยเปิดให้ผู้สังเกตการณ์จากองค์กรต่อต้านคอร์รัปชัน (ประเทศไทย) เข้าร่วมสังเกตการณ์ทุกขั้นตอน ตั้งแต่การประชุมจัดทำ TOR การกำหนดราคากลาง ไปจนถึงการประกวดราคา เพื่อให้มั่นใจว่าไม่มีเงื่อนไขที่เป็นภาระเกินสมควรหรือกีดกันการแข่งขัน
2.เปลี่ยนรูปแบบการจัดจ้าง จากเดิมใช้ “วิธีคัดเลือก” ที่จำกัดผู้เสนอราคา มาเป็นการ "ประกาศเชิญชวนทั่วไป" โดยกำหนดให้ผู้เสนอราคาสามารถยื่นข้อเสนอได้ในทุกรายการ ทำให้เกิดการแข่งขันที่เปิดกว้างและรัฐจัดซื้อได้ในราคาที่เป็นธรรมทุกหมวดงาน
3.สกสค. กำกับการจัดทำ TOR โดยตรง เพื่อลดจุดอ่อนในอดีตที่อาจเกิดเงื่อนไขเอื้อประโยชน์ต่อผู้ประกอบการรายเดิม
”บทเรียนจากโครงการนี้ชัดเจนว่า คอร์รัปชันจำนวนมากเกิดขึ้นตั้งแต่ขั้นตอนออกแบบการจัดซื้อจัดจ้าง หากเปิดกระบวนการให้โปร่งใสตั้งแต่ต้น และมีผู้สังเกตการณ์อิสระ ผ่านกลไก ‘ข้อตกลงคุณธรรม’ เข้ามาร่วมตรวจสอบ จะช่วยปิดช่องโกง เพิ่มการแข่งขัน และทำให้ประเทศประหยัดงบประมาณได้มหาศาล จึงอยากเสนอให้โครงการจัดซื้อจัดจ้างขนาดใหญ่ของภาครัฐนำแนวทางนี้ไปใช้เป็นมาตรฐาน” นายมานะกล่าว
สำหรับสถิติงบประมาณจัดพิมพ์ตำราเรียน (ย้อนหลัง 5 ปี) ประกอบด้วย ปีการศึกษา 2569 : 1,010 ล้านบาท (ประมูลได้ 754 ล้านบาท) ,ปีการศึกษา 2568 : 1,060 ล้านบาท ,ปีการศึกษา 2567 : 912.59 ล้านบาท ,ปีการศึกษา 2566 : 974 ล้านบาท และปีการศึกษา 2565 : ไม่มีงบประมาณส่วนนี้ เนื่องจากช่วงโควิดใช้สื่อการเรียนการสอนออนไลน์
อ่านประกอบ :
ป.ป.ช.ชี้มูลอดีตรองเลขาฯ สกสค. ร่ำรวยผิดปกติ 13.9 ล. พัวพันทุจริตเงินกู้ ช.พ.ค.
บอร์ด สกสค.เคาะงบพันล้าน จัดพิมพ์แบบเรียนปี 69 พร้อมดึง สตง.–ป.ป.ช.ร่วมตรวจสอบ
'ธีรัจชัย' เผยองค์การค้าใต้สังกัดสกสค.จ้างเอกชนพิมพ์หนังสือเรียนมีส่วนต่าง 1 พันล./ปี
‘คกก.พิจารณาอุทธรณ์’สั่ง‘องค์การค้า สกสค.’ ยกเลิกประมูลจ้างผลิต‘กล่องบรรจุแบบเรียน’11 ล.
โดน 3 คนรวด! ป.ป.ช.แจ้งข้อกล่าวหา อดีตผู้บริหาร สกสค. คดีร่ำรวยผิดปกติ
กีดกันเสนอราคา! 'คกก.อุทธรณ์' ชี้'องค์การค้า สกสค.'เขียน TOR ประมูลแบบเรียนฯ ขัดกม.
‘องค์การค้า สกสค.’ประกาศ 9 ราย ชนะประมูลแบบเรียน 912 ล.-‘รุ่งศิลป์ฯ’ร้องสอบส่อผิดกม.ฮั้ว
จับตา‘องค์การค้า สกสค.’แบ่งเค้ก ประมูลจ้างพิมพ์แบบเรียน ปี 67 ราคากลาง 912 ล้านบาท
มีปัญหาขาดสภาพคล่อง! 'องค์การค้า สกสค.'แจ้ง'โรงพิมพ์' ขอทยอยจ่ายค่าจ้างพิมพ์แบบเรียนฯ
กระดาษแพงขึ้น! เปิดข้อมูล‘สกสค.’จ้าง 4 เอกชนพิมพ์‘แบบเรียน’ปี 66 สูงกว่าราคากลาง 61 ล.
‘เอกชน’ฟ้อง‘ศาลปค.’ขอสั่ง‘สกสค.’เพิกถอนประกาศผู้ชนะจ้างพิมพ์‘แบบเรียน’ปี 66-ชดใช้ 252 ล.

Isranews Agency | สำนักข่าวอิศรา