'พรรคประชาชน' แจง ปม กรอก 'Laser ID' สมัครสมาชิก ไม่ขัดกฎหมาย 'PDPA'

พรรคประชาชน ชี้แจง ปม ขอ Laser ID ยืนยันตัวตนสมัครสมาชิกพรรค ทุกขั้นตอนถูกกฎหมาย น้อมรับข้อทักท้วง ถอนการกรอก Laser ID ออกจากขั้นตอนการสมัครสมาชิกชั่วคราว จนกว่าจะได้รับอนุญาตเชื่อมต่อข้อมูลกับกรมการปกครอง ปรับหน้าเพจสมัครสมาชิกไม่ให้ต้องกรอก Laser ID

สำนักข่าวอิศรา (www.isranews.org) รายงานว่า วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2569 พรรคประชาชน (ปชน.) ออกแถลงการณ์ กรณีการขอ Laser ID ในกระบวนการยืนยันตัวตนสำหรับการสมัครสมาชิกพรรค ว่า ยืนยันดำเนินการทุกขั้นตอนถูกกฎหมาย คำนึงถึงการคุ้มครองสิทธิและความปลอดภัยของประชาชนในเรื่องข้อมูลส่วนบุคคล
โดยมีรายละเอียด ดังนี้

1. พรรคประชาชนขอยืนยันว่า พรรคได้ดำเนินการทุกขั้นตอนเกี่ยวกับกรณี Laser ID อย่างถูกต้องตามกฎหมายทุกประการ โดยคำนึงถึงการคุ้มครองสิทธิและความปลอดภัยของประชาชนเรื่องข้อมูลส่วนบุคคล

2. พรรคการเมืองต้องออกแบบกระบวนการสมัครสมาชิกพรรคให้รัดกุม เพื่อป้องกันการสวมสิทธิ:

- ในการเปิดรับสมัครสมาชิก พรรคการเมืองทุกพรรคมีหน้าที่ทางกฎหมายในการตรวจสอบว่าบุคคลที่สมัครเป็นสมาชิกมีคุณสมบัติที่ครบถ้วนถูกต้องตามกฎหมาย และสมัครด้วยตนเองโดยไม่มีการสวมสิทธิโดยเอาเลขบัตรประชาชนคนอื่นมาสมัครสมาชิก

- แม้จะมีการกำหนดมาตรฐานโดยทั่วไป ว่าพรรคการเมืองจะต้องเก็บรวบรวมและนำส่งข้อมูลใดบ้างเป็นขั้นต่ำ (เช่น ชื่อ นามสกุล ที่อยู่ รหัสไปรษณีย์ เลขสมาชิก ฯลฯ) แต่พรรคการเมืองสามารถขอข้อมูลอื่น ๆ เพิ่มเติม เพื่อใช้สำหรับการยืนยันตัวตนผู้ประสงค์สมัครเป็นสมาชิกพรรคให้รัดกุมขึ้น

3. การขอตรวจสอบ Laser ID หรือรหัสหลังบัตรประจำตัวประชาชน เป็นกระบวนการยืนยันตัวตนรูปแบบหนึ่งที่ถูกใช้อย่างแพร่หลาย และไม่ขัดต่อกฎหมาย เนื่องจากพรรคมีการขอความยินยอมจากประชาชนผู้กรอกข้อมูลไว้อย่างชัดเจน

- ปัจจุบัน มีการใช้การตรวจสอบ Laser ID ในกระบวนการยืนยันตัวตนในหลายธุรกรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการทำธุรกรรมที่จำเป็นต้องมีความถูกต้องรัดกุม (เช่น การทำธุรกรรมทางการเงินผ่านแอปพลิเคชัน Mobile Banking ต่างๆ)

- ดังนั้น แม้กฎหมายไม่ได้บังคับให้ทุกพรรคใช้การตรวจสอบ Laser ID ในกระบวนการยืนยันตัวตน แต่การที่พรรคใดจะเลือกใช้วิธีการขอ Laser ID ของผู้สมัครสมาชิกเพื่อให้กระบวนการยืนยันตัวตนมีความรัดกุมขึ้น เป็นสิ่งที่กระทำได้และไม่ขัดต่อกฎหมายใดๆ (เช่น PDPA) ตราบใดที่มีการขอความยินยอมจากผู้ให้ข้อมูล เหมือนกับการขอข้อมูลส่วนบุคคลอื่นๆ (เช่น ชื่อ ที่อยู่ อีเมล์ เบอร์โทรศัพท์ ฯลฯ) ซึ่งไม่ต้องทำเรื่องขออนุญาตไปที่กรมการปกครอง เพราะเป็นพันธะระหว่างประชาชนผู้เป็นเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลและผู้ขอ (พรรค)

4. การอนุญาตที่ต้องมีการขอจากกรมการปกครอง ไม่ใช่การขออนุญาตเพื่อ “ทำการขอ Laser ID จากผู้สมัครสมาชิก” แต่หมายถึงการขออนุญาตเพื่อ “นำ Laser ID ของผู้สมัครสมาชิก มาตรวจสอบความถูกต้องกับฐานข้อมูลของกรมการปกครอง”

- หากพรรคการเมืองใดต้องการใช้ Laser ID ในการยืนยันตัวตนของผู้สมัครสมาชิกพรรค พรรคการเมืองจะต้องขออนุญาต “เชื่อม” ข้อมูลกับระบบของกรมการปกครอง

- เมื่อเชื่อมต่อโดยสมบูรณ์แล้ว ระบบจะทำการส่งข้อมูล Laser ID ของผู้ประสงค์สมัครสมาชิกพรรค ไปตรวจสอบกับระบบของกรมการปกครอง เพื่อให้ระบบของกรมการปกครองส่งข้อมูลกลับมายังพรรคว่า “ถูกต้อง” หรือ “ไม่ถูกต้อง” โดยพรรคจะไม่มีการบันทึกข้อมูล Laser ID ของผู้ประสงค์สมัครสมาชิกพรรคไว้แต่อย่างใด

5. พรรคประชาชนได้ดำเนินการขออนุญาตเชื่อมข้อมูลกับกรมการปกครองไปแล้ว โดยเหลืออีกเพียงไม่กี่ขั้นตอนก่อนจะเสร็จสมบูรณ์ / เมื่อเสร็จสมบูรณ์ กระบวนการทั้งหมดจะเป็นเหมือนกับที่เคยใช้ในสมัยพรรคก้าวไกล

- ก่อนหน้าที่จะมีการยุบพรรค พรรคอนาคตใหม่และพรรคก้าวไกลในอดีตเคยได้รับอนุญาตให้เชื่อมต่อกับระบบของกรมการปกครองอย่างเสร็จสมบูรณ์แล้ว

- หลังจากที่มีการยุบพรรคก้าวไกล พรรคประชาชนได้ดำเนินการขออนุญาตเชื่อมต่อกับระบบใหม่ โดยได้รับอนุญาตในส่วนของโปรแกรมสำหรับอ่านข้อมูลจากบัตรประจำตัวประชาชนแบบอเนกประสงค์ (Smart Card), ระบบพิสูจน์และยืนยันตัวตนทางดิจิทัล (DOPA Digital ID) แล้ว เหลือเพียงขั้นตอนการอนุญาตให้ใช้บริการ Web Service เพื่อตรวจสอบสถานะบัตรประจำตัวประชาชนผ่าน API เท่านั้นก็จะเสร็จสมบูรณ์

6. พรรคประชาชน และอดีตพรรคอนาคตใหม่-พรรคก้าวไกล ไม่เคยมีการ “บันทึก” ข้อมูล Laser ID ของประชาชนเก็บไว้ โดยเป็นเพียง “ทางผ่าน” ในการส่งข้อมูลเพื่อเช็คกับข้อมูลในระบบของกรมการปกครอง

- ตั้งแต่มีการเริ่มขอ Laser ID จากผู้สมัครสมาชิก ในสมัยอดีตพรรคอนาคตใหม่ อดีตพรรคก้าวไกล มาจนถึงพรรคประชาชน ทางพรรคไม่เคยมีการ “บันทึก” ข้อมูล Laser ID ของประชาชนไว้ โดยทำหน้าที่เป็นเพียงทางผ่านในการส่งต่อข้อมูลไปตรวจสอบความถูกต้องกับข้อมูลของกรมการปกครอง

- แม้ในช่วงปัจจุบันที่การเชื่อมต่อกับระบบของกรมการปกครองยังไม่เสร็จสมบูรณ์ซึ่งทำให้ยังตรวจสอบความถูกต้องของ Laser ID ที่ประชาชนกรอกเข้ามาไม่ได้ แต่พรรคประชาชนขอยืนยันว่าไม่มีการ “บันทึก” ข้อมูล Laser ID ของประชาชนไว้เพื่อวัตถุประสงค์ใดๆ

- นอกจากนั้น ทางกรมการปกครองไม่เคยมีคำสั่งห้ามพรรคประชาชน เกี่ยวกับ Laser ID ดังนั้น พรรคประชาชนย่อมไม่มีการกระทำใด ๆ ที่จะเป็นการฝ่าฝืนคำสั่งทางปกครองหรือกฎหมาย ตามที่ถูกใส่ร้ายด้วยความเท็จแต่อย่างใด

7. พรรคประชาชนน้อมรับข้อทักท้วงและข้อห่วงใยจากประชาชน จึงได้นำเรื่องการกรอก Laser ID ออกจากขั้นตอนการสมัครสมาชิกชั่วคราว จนกว่าจะได้รับอนุญาตเรื่องการเชื่อมต่อข้อมูลกับกรมการปกครองโดยสมบูรณ์

- ปัจจุบัน พรรคได้ปรับหน้าเพจสำหรับสมัครสมาชิกไม่ให้ต้องกรอก Laser ID แล้วจนกว่าจะได้รับการอนุญาตเชื่อมต่อกับระบบในส่วนของบริการ Web Service เพื่อตรวจสอบสถานะบัตรประจำตัวประชาชนผ่าน API (ซึ่งเป็นขั้นตอนสุดท้ายของการเชื่อมต่อข้อมูล) ซึ่งคาดว่าจะใช้เวลาไม่นาน